نبشی - ناودانی
این دو محصول جزو پروفیل های ساختمانی (Structural Profiles) دسته‌بندی می‌شوند و برخلاف مفتول‌ها که معمولاً نقش تقویتی یا جانبی داشتند، این‌ها استخوان بندی اصلی سازه‌های فلزی را می سازند.
نبشی
نبشی یکی از ساده‌ترین و در عین حال مهم‌ترین پروفیل‌های فولادی است. همان‌طور که از نامش پیداست، برای ایجاد کنج، گوشه و اتصال استفاده می‌شود.
شکل ظاهری و ساختار
نبشی دارای مقطعی به شکل حرف انگلیسی L است.
این مقطع از دو ضلع عمود بر هم تشکیل شده که به آن‌ها بال (Leg) می‌گویند.
انواع نبشی
نبشی‌ها را می‌توان از دو منظر دسته‌بندی کرد:
الف) از نظر اندازه بال‌ها:
نبشی بال مساوی: (Equal Angle) طول هر دو بال یکسان است. این رایج‌ترین نوع نبشی در بازار است. (مثلاً وقتی می‌گویند نبشی ۵، یعنی طول بال‌های آن ۵ سانتیمتر یا ۵۰ میلی‌متر است).
نبشی بال نامساوی: (Unequal Angle) طول یکی از بال‌ها بیشتر از دیگری است. این نوع برای کاربردهای خاص مهندسی که نیاز به ممان اینرسی متفاوت در دو جهت است، استفاده می‌شود.
ب) از نظر روش تولید:
نبشی فابریک (نورد گرم): از همان ابتدا در کارخانه ذوب‌آهن، شمش فولادی داغ از بین غلتک‌ها عبور کرده و به شکل L در می‌آید. این نوع نبشی مقاومت بسیار بالایی دارد و برای سازه‌های سنگین استفاده می‌شود.
نبشی پرسی (نورد سرد): یک ورق فولادی صاف را با دستگاه پرس خم می‌کنند تا به شکل L درآید. مقاومت این نوع کمتر از فابریک است و برای کارهای سبک‌تر استفاده می‌شود.
کاربردهای اصلی نبشی
اتصالات: مهم‌ترین کاربرد نبشی، اتصال دادن قسمت‌های مختلف یک سازه فلزی به هم است (مثلاً اتصال تیرآهن به ستون).
بادبند : (Bracing) برای مقاوم‌سازی ساختمان در برابر زلزله و باد.
شاسی‌کشی: ساخت چارچوب برای دستگاه‌های صنعتی یا آسانسور.
قفسه‌بندی: ساخت قفسه‌های فلزی سنگین در انبارها.
ناودانی
ناودانی یک پروفیل باز و بسیار مقاوم است که شکلی شبیه به حرف U یا C انگلیسی دارد. به دلیل شکل خاصش که توانایی تحمل بار زیادی دارد، در صنایع مختلف بسیار محبوب است.
شکل ظاهری و ساختار
یک ناودانی از سه قسمت اصلی تشکیل شده است:
جان: (Web) قسمت تخت و صاف وسط.
بال‌ها: (Flanges) دو دیواره عمودی که در دو طرف جان قرار دارند.
انواع ناودانی
دسته‌بندی ناودانی‌ها کمی پیچیده‌تر و بسیار مهم است:
الف) از نظر روش تولید (بسیار مهم در بازار ایران) :
ناودانی فابریک (نورد گرم): مانند نبشی فابریک، مستقیماً از شمش داغ تولید می‌شود. بسیار مقاوم، سنگین و مناسب برای سازه‌های اصلی است. (تصاویری که ساختیم بیشتر این نوع را نشان می‌دادند).
ناودانی پرسی (نورد سرد): از خم کردن ورق فولادی تولید می‌شود. لبه‌های گردتری دارد، سبک‌تر است و مقاومت باربری کمتری نسبت به نوع فابریک دارد. بیشتر در کارهای نمای ساختمان یا جاهایی که بار زیادی روی آن نیست استفاده می‌شود.
ب) از نظر استاندارد ظاهری (برای نوع فابریک) :
استاندارد UPN یا: UNP این رایج‌ترین نوع در ایران (استاندارد اروپایی) است. ویژگی اصلی آن این است که بال‌های آن شیب‌دار هستند (ضخامت بال در محل اتصال به جان بیشتر است و در نوک بال کم می‌شود). بسیار مقاوم است.
استاندارد: UPE در این نوع، بال‌ها کاملاً صاف و موازی هستند.
کاربردهای اصلی ناودانی
تیر و ستون: در سازه‌های سبک‌تر یا به عنوان تیرهای فرعی در سقف‌ها.
شاسی خودرو: ساخت شاسی کامیون، تریلی و ماشین‌آلات سنگین (به دلیل مقاومت بالا در برابر خمش).
ساخت ماشین‌آلات صنعتی: به عنوان پایه و بدنه اصلی دستگاه‌ها.
نمای ساختمان: زیرسازی برای نصب نماهای مدرن (معمولاً از نوع پرسی).